Makaleler
Prematüre doğum (<37 gebelik haftası), küresel olarak artış göstermekte olup önemli bir halk sağlığı sorunudur. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre prematüre doğum oranı %10’un üzerinde olup Türkiye, orta riskli ülkeler arasında yer almaktadır. 2024 verilerine göre preterm bebek doğum oranı %13.4’tür. Preterm bebekler, immün sistemlerinin olgunlaşmamış olması, yetersiz maternal antikor transferi ve fizyolojik kırılganlıkları nedeniyle aşı ile önlenebilir enfeksiyonlara karşı yüksek risk altındadır. Preterm bebeklerde adaptif bağışıklık gelişimi gecikmiş olup antikor yanıtları term bebeklere göre daha düşüktür. Ancak erken dönemde uygulanan aşıların immün yanıtı uyararak çoğunlukla koruyucu düzeyde bağışıklık yanıt sağladığı da gösterilmiştir. Genel olarak aşılar, prematüre bebeklerde güvenli, immünojenik ve iyi tolere edilebilir niteliktedir. Ancak klinik instabilite, sağlık çalışanlarının aşı güvenliği ve etkinliğine yönelik endişeleri ile yan etki korkusu gibi faktörler ve standartlaştırılmış önerilerin eksikliği, klinik uygulamada önemli bir boşluk oluşturmaktadır. Bu durum, preterm bebeklerde aşılama gecikmelerine yol açabilmektedir. Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları ve Bağışıklama Derneği olarak önerilerimizin amacı, preterm bebeklerin aşılanmasına ilişkin mevcut bilimsel kanıtları değerlendirmek ve geliştirilen öneriler aracılığıyla aşılama konusunda nadir de olsa tereddütlerin yaşandığı bu bebeklerimizde aşılama oranlarını artırmak için meslektaşlarımızla görüşlerimizi paylaşmaktır.
Anahtar Kelimeler: Aşı güvenliği, aşılama takvimi, bağışıklama, prematüre bebek
Kapsam ve Hedef Kitle
Bu rapor, preterm bebeklerde aşılamanın zamanlaması, uygulanması ve izlemine ilişkin mevcut bilimsel kanıtlar ve güncel öneriler doğrultusunda klinik uygulamalara destek sağlamak amacıyla hazırlanmıştır. Preterm bebeklerin aşılanmasında klinik stabilite, doğum ağırlığı, kronolojik yaş ve özel risk durumları gibi değerlendirmelerin yanı sıra, farklı aşılar için gerekli özel uygulama yaklaşımlarını ele almaktadır. Raporun birincil hedef kitlesini, preterm bebeklerin izlemi ve aşılama süreçlerinden sorumlu sağlık personelleri oluşturmaktadır. Bu kapsamda hastanelerde görev yapan çocuk sağlığı ve hastalıkları hekimleri, çocuk enfeksiyon hastalıkları hekimleri, yenidoğan uzmanları, aile hekimleri ile hastanelerin bağışıklama birimlerinde görev yapan hekim ve hemşireler raporun hedef kullanıcıları arasında yer almaktadır.
Preterm birth (<37 weeks of gestation) is increasing globally and represents a major public health concern. According to data from the World Health Organization, the preterm birth rate exceeds 10%, with Türkiye classified among countries at moderate risk. According to 2024 data, the preterm birth rate in Türkiye is 13.4%. Preterm infants are at high risk of vaccine-preventable infections due to the immaturity of their immune systems, insufficient maternal antibody transfer, and physiological vulnerability. The development of adaptive immunity is delayed in preterm infants, and their antibody responses are lower than those of term infants. However, vaccines administered early in life have also been shown to stimulate the immune response and generally induce protective levels of immunity. Overall, vaccines are safe, immunogenic, and well tolerated in preterm infants. However, factors such as clinical instability, concerns among healthcare professionals regarding vaccine safety and efficacy, fear of adverse effects, and the lack of standardized recommendations constitute an important gap in clinical practice. This may lead to delays in vaccination among preterm infants. As the Pediatric Infectious Diseases and Immunization Society, the aim of our recommendations is to evaluate the current scientific evidence regarding the vaccination of preterm infants and to share our views with our colleagues, through the recommendations developed, in order to increase vaccination rates among these infants, for whom vaccine hesitancy may occasionally occur.
Keywords: Immunization schedule, preterm infant, vaccination, vaccine safety
Scope and Target Audience
This report has been prepared to support clinical practice in accordance with the available scientific evidence and current recommendations regarding the timing, administration, and monitoring of vaccination in preterm infants. In addition to considerations such as clinical stability, birth weight, chronological age, and specific risk conditions in the vaccination of preterm infants, it addresses specific administration approaches required for different vaccines. The primary target audience of this report comprises healthcare professionals responsible for the follow-up and vaccination of preterm infants. Accordingly, the intended users of the report include pediatricians, pediatric infectious disease specialists, neonatologists, family physicians, as well as physicians and nurses working in hospital immunization units.
Kızamık, yüksek bulaşıcılığı ve ciddi komplikasyon riski nedeniyle hem klinik hem de halk sağlığı açısından önemli bir sorundur. Özellikle yaşamın erken döneminde geçirilen kızamık, erken dönem komplikasyonları ve aynı zamanda geç dönemde gelişen komplikasyonları nedeniyle daha yüksek morbidite ve mortalite riski taşımaktadır. Türkiye Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları ve Bağışıklama Derneği olarak, kızamık temaslılarının tanımlanması, bağışıklık durumlarının değerlendirilmesi, temas sonrası profilaksi uygulamaları ve izlem süreçlerini kapsayan güncel bilimsel kanıtlar ile ulusal uygulamalara yönelik görüşlerimizi paylaşmak istiyoruz. Temas sonrası önlemler, hastalığın yayılımını engellemek ve ikincil vakaları erken tespit etmek açısından kritik öneme sahiptir. Önerilerimiz, vaka yönetimi, temaslı izlemi ve profilaksi uygulamalarının etkin koordinasyonunu öne çıkararak hem klinik uygulamalarda hem de halk sağlığı çalışmalarında rehberlik sağlamayı hedeflemektedir. Ulusal ve uluslararası kanıtların sentezi ile sağlık profesyonellerine güncel ve uygulanabilir bir kaynak sağlanması hedeflenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kızamık, temas sonrası profilaksi, temaslı izlemi, halk sağlığı
Measles remains a significant public health concern due to its high transmissibility and potential for severe complications. Infection occurring in early childhood is associated with increased morbidity and mortality, resulting from both early and late complications. This guideline, developed by the Turkish Society of Pediatric Infectious Diseases and Immunization, presents evidence-based recommendations informed by current scientific data and national practices on the identification of measles exposures, assessment of immune status, implementation of post-exposure prophylaxis, and follow-up of exposed individuals. Post-exposure interventions play a critical role in interrupting transmission and facilitating the early identification of secondary cases. The recommendations outlined in this document emphasize the coordinated implementation of case management, contact tracing, and prophylactic measures across clinical and public health settings. By integrating national and international evidence, this guideline aims to support healthcare professionals and public health authorities with a standardized, up-to-date, and actionable framework for the prevention and control of measles.
Keywords: Measles, post-exposure prophylaxis, contact follow-up, public health
A’dan Z’ye Poliovirüs: Tarihten Günümüze Yolculuk, Epidemiyoloji, Genetik, Patogenez, İsimlendirme Terminolojisi, Klinik Özellikler ve Aşılama
Poliovirus from A to Z: A Journey from History to the Present Day, Epidemiology, Genetics, Pathogenesis, Nomenclature Terminology, Clinical Features, and Vaccination